Wat als...

Ik kreeg de vraag: “Wat als Maupertuus er niet geweest was?”

Ik vind dat een vervelende vraag. Maar waarom eigenlijk? Omdat ik het antwoord niet weet? Of eigenlijk wel, maar is het te confronterend? Of omdat ik niet terug wil kijken maar vooruit?

Vastgelopen op school door autisme

Onze zoon liep twee schooljaren geleden vast als gevolg van zijn autistische stoornis. Hij was altijd al heftig. Heftig in zijn boosheid en frustratie en gelukkig ook heftig in zijn enthousiasme en liefde. Maar steeds meer overheerste de frustratie, de angst en de boosheid.

Hij heeft het lang volgehouden op school. Waarschijnlijk dankzij zijn talenten, waarmee hij de beperkingen vanuit zijn autisme kon compenseren. In groep 5 werd het hem te veel: een grote onrustige klas, een leerkracht die wat minder structuur bood, werk dat steeds moeilijker werd en een steeds grotere wereld naarmate hij zelf ook groter werd. Hij overzag het niet meer, had er geen grip meer op. Het lukte niet meer om zijn werk foutloos, als eerste en keurig netjes geschreven, af te krijgen. Tja, hij legt de lat nogal hoog voor zichzelf. Hij faalde in zijn beleving steeds meer. En zijn gedrag werd steeds moeilijker. Iets dat hij dondersgoed wist, maar niet meer in de hand had. Zelfs de kleine maatwerkgroep binnen zijn basisschool, was geen oplossing. Hij faalde, elke dag weer, op alle fronten. Tot hij niet meer kon. Niet meer kon leren, zich niet meer kon gedragen en er alleen nog maar angst was, 24 uur per dag.

Passend onderwijs

Het was een moeilijke tijd. Maar als ik ons kind vasthield, realiseerde ik me dat hij zelf niet wezenlijk veranderd was. Hij was nog steeds hetzelfde kind, met al zijn talenten en mogelijkheden. Nog steeds even slim, creatief en zelfs knuffeliger dan ooit. Door die momenten kon ik niet anders dan in hem blijven geloven. We konden niet anders dan doorknokken voor echt passend onderwijs, voor individueel maatwerkonderwijs. Zelfs toen bleek dat de overheid dat niet kon bieden en ons ook niet verder wilde helpen.

Een beetje tegen beter weten in maakten we een afspraak bij Maupertuus. (Hoe moest dat financieel bij een particulier instituut?) Maar ja, onze zoon is niet de enige perfectionist van de familie, dus we wilden alle mogelijkheden en onmogelijkheden onderzoeken. Wat een geluk! Na de kennismaking waren we er van overtuigd dat Maupertuus zijn beste kans was, waarschijnlijk zijn enige.
Het blijft een uitdaging, voor de leerkracht, het team, voor ons als gezin en vooral voor onze zoon. Maar hij leert weer (en hoe!), hij ontwikkelt zich, hij telt weer mee en doet niet onder voor zijn broers en zus. Het is weer fijn thuis en hij heeft er een thuis bij gekregen, waar hij zich veilig voelt.

Wat als Maupertuus er niet geweest was?

Wat zou dat voor onze zoon hebben betekend?

Ik wil daar geen antwoord op geven. Maar denkend over Maupertuus kom ik automatisch op het oude verhaal ‘Van den vos Reynaerde’ (heldenepos, 13^de eeuw) dat ik vroeger op school moest lezen. De slimme vos die niet voldeed aan de heersende normen en waarden in de maatschappij van toen. De lastpost, verguisd, maar stiekem ook vereerd, omdat hij de koning en zijn helpers te slim af was. Wat zou het voor de vos betekend hebben als hij zijn burcht Maupertuus niet had weten te bereiken? Zou het zijn einde zijn geworden? Of zou hij zijn gevlucht en de rest van zijn dagen hebben doorgebracht als paria?

Onze zoon heeft wel iets van die vos. Onbesuisd skatend of waveboardend over het schoolplein; snel, maar behendig en (echt waar) soms met een grijze vossenstaart aan zijn broekband vastgehaakt. Hij past niet binnen het huidige onderwijssysteem. Hij is zo nu en dan een ‘pain in the ass’ als gevolg van zijn frustraties. Maar hij is ook de held van het verhaal. Hij heeft zijn veilige burcht gevonden. Bij Maupertuus komt hij weer aan leren toe. We weten niet hoe lang hij daar nog zal blijven en hoe het verhaal gaat aflopen. Maar we gaan voor een ‘happy end’.

Moeder van een Maupertuus-leerling

Maupertuus

Horstlaan 2

3971 LC Driebergen

www.maupertuus.info

tel: 0343-533611

email: driebergen@maupertuus.info

Samen sterker

Voor schoolgaande kinderen is het heel erg belangrijk dat hun ouders en school het goed met elkaar kunnen vinden. Wanneer het niet goed gaat op school, kan de communicatie tussen ouders en school een bepalende factor zijn. Soms als oorzaak maar vaak ook juist als oplossing. Dat willen we graag benutten.

Een voorbeeld:

Boswachter

Boswachter leek hem een heerlijk beroep. Om zich alvast voor te bereiden struinde hij graag buiten rond; laarzen aan, het bos in, de conciërge helpen met de bladblazer. Wat hem betreft ging hij helemaal niet meer naar school. Wat hierbij ook niet hielp was zijn gecompliceerde medische- en gedragsmatige problematiek. Maupertuus was al zijn derde school en toen hij bij ons kwam was hij pas tien.

Zijn ouders waren geweldig. Met alle scholen waar hun zoon naar toe ging onderhielden zij een open- en proactieve communicatie, hoe moeilijk het ook werd. Bij zijn tweede school was ik als schoolpsycholoog al bij deze jongen en zijn ouders betrokken en samen hebben we met school overlegd. De ouders waren optimistisch en tegelijkertijd realistisch en met alle betrokkenen hebben we toen geconcludeerd dat hun zoon weliswaar nog steeds welkom was op school, maar dat Maupertuus beter zou kunnen voldoen aan zijn onderwijsbehoeften. Na twee jaar op Maupertuus was hij er klaar voor om weer ‘uit te vliegen’ (iets wat hij waarschijnlijk het liefst letterlijk had gedaan). Ook met de volgende school hebben ouders vanaf het begin veel- en open overleg gehad zodat er tijdig bijgestuurd kan worden, want thuiszitten ligt bij deze jongen op de loer.

Niet begrepen

Helaas loopt het niet altijd zo soepel. Dit voorjaar was er in de media weer veel aandacht voor leerlingen die niet naar school gaan, onder meer in een uitzending van Zembla en in het tijdschrift Linda. Er werden ouders en kinderen in beeld gebracht die teleurgesteld zijn geraakt in het onderwijsaanbod van scholen. Een veelgehoorde uitspraak van (ouders van) thuiszittende leerlingen is dat zij zich niet begrepen voelen door scholen. De communicatie loopt spaak.

De Landelijke Klachtencommissie Onderwijs hanteert de aanpak dat ouders en scholen er samen uit moeten komen en concludeert dat scholen soms onvoldoende naar ouders en leerlingen hebben geluisterd. De communicatie is dan niet in orde. In de gevallen waar ouders en scholen inderdaad samen een oplossing kunnen vinden, heeft de communicatie dan ook een prominente plaats: er worden gesprekken georganiseerd, wederzijdse (voor)oordelen naar boven gehaald en daardoor meer wederzijds begrip gekweekt. Want zoals onderwijsjuriste Katinka Slump in de uitzending van Zembla terecht opmerkte: het gaat vaak niet meer over het kind, het gaat over de relatie tussen ouders en school.

Gelijkwaardig maar niet gelijk

Over die relatie weten we dat ouders en school gelijkwaardige partners zijn in het onderwijs, maar ze zijn niet gelijk. Elke partner heeft zijn eigen expertise: ouders kennen hun kind het beste en zij zijn ervaringsdeskundigen, scholen zijn deskundig op het gebied van het onderwijs. Het gaat over zowel het kind van de ouders als de leerling van de school. Daarbij heeft iedereen een gezamenlijk belang: het welzijn van dat kind, van die leerling.

Nog een voorbeeld:

Lekker duidelijk

Naarmate hij verder in de puberteit kwam kon hij steeds bozer worden als we hem niet goed begrepen. Voor je het wist zat je in een negatieve spiraal met hem. Zijn moeder kende hem goed en was daarnaast ook heel sterk in de communicatie met school. Zij was op deze momenten een brug tussen school en haar zoon. Ze kon ons uitleggen wat hij bedoelde, ze kon hem uitleggen wat wij bedoelden. Want de regels op Maupertuus , die we op maat willen maken omdat niet alle kinderen hetzelfde nodig hebben, waren voor hem juist onduidelijk. Toen hij zijn middelbare school succesvol had afgerond verbaasde het dan ook niet dat hij het leger in wilde. Daar waren de regels tenminste hartstikke duidelijk.

Onderwijs op maat

Op Maupertuus bieden we de kleinschaligheid en individuele aanpak die voor veel kinderen nodig is. We bekijken per leerling, per leervak welk niveau het beste past. Hoe we de omgeving zo goed mogelijk kunnen laten aansluiten op de onderwijsbehoeften. Hiervoor gaan we veel met ouders en leerlingen in gesprek. We luisteren naar hun wensen en verwachtingen die zij als ervaringsdeskundigen hebben. Wat hopen zij dat Maupertuus voor hen of voor hun kind kan betekenen? Daar leggen wij ons advies als onderwijsdeskundigen naast. Wat denken wij dat haalbaar is voor onze leerling? Hoe duidelijker alle educatieve partners zijn, hoe beter we de wenselijke situatie kunnen benaderen.

Zorgrecht

Deze werkwijze vraagt nogal wat van ouders en scholen. Het vraagt tijd om naar elkaar te luisteren. Het vraagt wederzijds vertrouwen in elkaars expertise. Het vraagt van ouders dat zij niet alleen zorgplicht eisen van school, maar dat zij school ook het zorgrecht over hun kind geven als het gaat om onderwijs. En het vraagt van scholen dat zij met een positieve benadering dat zorgrecht over hun leerlingen oppakken. Samen met ouders, samen sterker.

Sharon Kruisdrijk - Hené, schoolpsycholoog op Maupertuus 

Maupertuus

Horstlaan 2

3971 LC Driebergen

www.maupertuus.info

tel: 0343-533611

email: driebergen@maupertuus.info

Van ‘vergeet-me-niet’ naar ‘zonnebloem’

Sinds ruim een jaar zijn scholen verplicht om voor elk kind een passende plek te zoeken, ook als dit kind extra ondersteuning nodig heeft. Of het nu gaat om een leerling met dyslexie, bovengemiddelde intelligentie of gedragsproblemen, elke school is verplicht om de benodigde extra hulp te bieden, of een geschikte plek te vinden die past bij de kwaliteiten en mogelijkheden van de leerling. Het doel van deze maatregel is om de duizenden (!) thuiszitters, uit hun isolement te halen en weer oprecht ‘kind’ te laten zijn.

Dit vraagt natuurlijk veel (wellicht teveel) van de scholen. Het gaat tenslotte niet om kinderen met zweetvoetjes en een snotneus. De benodigde zorg en ondersteuning vraagt meer dan onderwijs alleen. Dit is soms een te zware belasting voor een school, ook al staan er financiële vergoedingen tegenover. De extra ondersteuning voor deze leerlingen gaat soms ten koste van de rest van een groep. De kwaliteit van onderwijs is voor de overige leerlingen dan niet altijd te garanderen, en onderwijs op maat is voor een leerling met extra zorg zodoende geen haalbare kaart. Kortom; deze maatregel heeft haar gewenste effect nog allerminst bewezen. Een verdrietige constatering in de wetenschap dat er nog altijd zoveel leergierigen ongewild thuis zitten.

Uitgelicht

Een prachtig voorbeeld uit de praktijk, is een jongen met Asperger. Hij bezoekt inmiddels dagelijks Maupertuus.

Na de basisschool wandelde hij vol goede moed een brugklas met ruim dertig leerlingen binnen, op een reguliere school. Al na enkele weken zat hij volledig overprikkeld thuis. Hij was nog altijd van harte welkom op school, maar ze konden hem simpelweg niet de veilige leeromgeving bieden die hij wenste. Zonder aanpassingen was verdere ontplooiing van deze tere ziel een illusie. Leergierig als hij was, sleet hij zijn dagen met het bestuderen van nog maar een encyclopedie, of het bekijken van een herhaling van één of ander actualiteitenprogramma. Zich volledig bewust van het feit dat met iedere dag die voorbij ging, hij verder verwijderd raakte van de sociale aansluiting met leeftijdsgenoten. Laat staan van de kennis die zij wèl konden vergaren. Deze kwelling leidde tot depressieachtige perioden, waarin ook het contact met zijn ouders onder hoge druk kwam te staan. De zin van het leven was voor hem allerminst zichtbaar.

Vergeet-me-niet

Toen hij via jeugdzorg voor het eerst op Maupertuus kwam kijken, leek hij mentaal verwilderd. De kijk op de realiteit van alledag was, op zijn zachtst gezegd, matig aanwezig. Het angstige wantrouwen ten opzichte van ‘school’ in zijn algemeenheid, straalde van hem af.  Desondanks kon hij een hevige interesse voor de vakinhoudelijke kant niet verbergen. De eerste proefmaand veranderde dit beeld nauwelijks. Maar hij bleef drie dagen per week naar Maupertuus komen. Dat was winst. De behoefte om weer te kunnen leren en mee te doen met het ‘normale’ leven, won het van de onzekerheden. Hij kreeg de ruimte om zijn dagen op school grotendeels zelf te regisseren. Het was letterlijk ‘onderwijs op maat’. Als particuliere school kan je meer dan onderwijs alleen bieden. Zijn geloof in eigen kunnen groeide met de dag. Meer en meer integreerde hij binnen de groep en bleek hij steeds beter in staat volwaardig mee te doen met de lessen. In kleine groepjes van een leerling of vijf, kon hij zich behoorlijk staande houden. Vlak voor de zomer voelde hij zich zelfs sterk genoeg om een aantal proefwerken te maken. Dit bleek hem genoeg vertrouwen te hebben gegeven om ook na de zomervakantie weer naar school te komen. Hij draait vanaf dag één het volledige lesprogramma af binnen zijn eigen groep. Hij volgt alle lessen, maakt zijn huiswerk en scoort goede resultaten voor de proefwerken. Maar belangrijker nog; hij geniet van zijn schoolgang! Het verlepte vergeet-me-nietje dat we aantroffen, staat nu stevig in zijn schoenen. Als een zonnebloem, met zijn kop in de wind en zijn neus naar de zon!

Luuk Leussink, mentor/docent op Maupertuus

Maupertuus 

Horstlaan 2

3971 LC Driebergen
www.maupertuus.info

tel: 0343-533611

e-mail: driebergen@maupertuus.info

Thuiszitters willen niet thuis zitten!

Het is eigenlijk ontzettend stuitend dat in Nederland nog zoveel kinderen geen onderwijs krijgen omdat er geen PASSEND ONDERWIJS voor hen kan worden gevonden, terwijl dit wel degelijk tot de mogelijkheden behoort.

Het vergt slechts creatieve aanpassingen, die het regulier en het speciaal onderwijs qua mogelijkheden te boven gaan. Beide instellingen hebben “de maat van het gemiddelde", terwijl de thuiszitters juist een "Maatpakje" nodig hebben.

Sommige problematieken brengen bijzondere keuzes van kinderen met zich mee. Het dan toch simpelweg kinderen laten afhaken is natuurlijk een doodzonde!

Wij als Maupertuus hebben al vele jaren allerlei thuiszitters/ vastlopers in ons midden en zien dat met specifieke aanpassingen, bovengenoemde kinderen wel degelijk aan een diploma kunnen worden geholpen! Dit bespaart op lange termijn veel financiële en emotionele ellende voor kind en maatschappij. De aanpassingen, welke gecreëerd dienen te worden, hangen nauw samen met de situatie waardoor de kinderen daarvoor vastliepen en zijn voor bijvoorbeeld een ADD'er weer heel anders dan voor een dyslect of kind met ASS!

Een volbrachte en geslaagde schooltijd is ontzettend belangrijk voor het zelfvertrouwen en doorzettingsvermogen van een kind en daarom zouden veel meer kinderen de kans en het recht moeten krijgen uit die impasse te komen.

Maupertuus kan daarbij de weg wijzen!

Als aanvullend voorbeeld een succesverhaal van een thuiszitter, die dankzij specifieke aanpassingen en een maatpakje dit jaar al vier vakken op VMBO-T niveau met hoge cijfers heeft afgerond en volgend jaar opgaat voor nog eens 4 vakken, waaronder 2 op HAVO-niveau. Deze jongen kwam thuis te zitten nadat zijn toenmalige school, een school voor voortgezet speciaal onderwijs, de handen van hem aftrok en meldde dat de school “handelingsonbekwaam” was. Deze jongen had als diagnose ASS/Asperger en sloot zich op in zijn kamer met woedeaanvallen. Op verzoek van zijn ouders heeft Maupertuus hem ingeschreven. In eerste instantie om hem rustig te laten integreren in het Maupertuus-systeem middels een speciaal groepje van 3 kinderen met 2 “kloeken” (het “Vosje”).  Het Vosje was onderdeel van Maupertuus, in hetzelfde gebouw, maar in een andere gang, waardoor het “ver weg, maar ook heel dichtbij” was, dus een veilig plekje voor hem en voor de andere leerlingen van Maupertuus. De aandacht lag in eerste instantie op de zorg, de veiligheid, het weer “naar school gaan” en niet op het leren. De druk van het presteren werd voorlopig weggehaald. Beetje bij beetje kwam hij uit zijn schulp, leerde het gebouw “verkennen” met zijn begeleidsters, ging naar andere hulptroepen, leerde heel voorzichtig nieuwe mensen kennen, durfde uit het Vosje te komen, deed zo nu en dan mee aan pauzes op het plein en langzaamaan kwam het leren weer om de hoek kijken. Hij vroeg hier steeds meer om en hij pakte het leren weer heel snel op. Steeds meer deed hij mee met activiteiten en vakken in groepen buiten het Vosje, maar kon altijd terugvallen op het veilige hol van het Vosje! De agressie verdween, hij maakte contacten, sprak af met andere kinderen, wilde meer en meer leren, kreeg te maken met het “dagelijks leven”, zoals verliefdheid, stoeien, meegaan met excursies buiten school en verwierf zich een plaats in de Maupertuus groepen. Weliswaar bleef 1 van zijn “kloeken” hem in de gaten houden en kon/kan hij er altijd op terugvallen, maar de kloek stuurde hem vervolgens weer de grote wereld in. Het vervolg was/is mooi, puur genieten: Hij begon met het meedoen aan IVIO-deelcertificaten. Hiervoor behaalde hij direct prachtige resultaten! Dit jaar heeft hij zelfs  “gewoon” meegedaan met het Staatsexamen! Eigenlijk een simpel voorbeeld hoe PASSEND ONDERWIJS zou mogen/moeten/kunnen zijn!                                                              

Dhr. Rob Broeren en Dhr. Reinier Van Kuyk

                                                                                          

Voor meer informatie kijk op onze website: www.maupertuus.info of neem telefonisch contact met ons op: 0343-533611